محمد بن حمزة الفناري ( ابن الفناري )
15
مصباح الأنس ( پيوند استدلال و شهود در كشف اسرار وجود صدرالدين قونوى ) ( فارسى )
است كه زبان آن مرتبه - چنان كه گذشت - من گوش و چشم او مىشوم ؛ مىباشد ، و اين اولين مراتب ولايت و آخرين مراتب احسان است . 17 / 2 و از جهت بطون استعدادى ( استقرارى ) آن در قلب انسان قابل براى تجلى او بطن پنجمى است كه زبان آن : من فقط در قلب بندهء مؤمنم مىگنجم « 1 » ، مىباشد ؛ و اين اواسط مراتب ولايت است . 18 / 2 و از جهت جمع رحمانى آن بين ظهور و بطون در دايرهء صفات الوهى - كه عبارت از مفاتيح دوم براى برزخيت دوم است - بطن ششمى است كه آن ويژهء اهل نهايات - كه كاملان و افراداند - مىباشد . 19 / 2 و از جهت حضرت احديت جمع الجمع كل ( مراتب ) - متوحدة العين « 2 » - بطن هفتمى است كه ذرهاى از آن - جز براى صاحب ارث محمدى - حاصل نمىشود و اين ( بطن هفتم ) خاص او است . 20 / 2 حضرت شيخ قدس سره در تفسير فاتحه گويد : بين مرتبهء : من گوش و چشم او مىشوم ؛ و مرتبهء كمالى كه اختصاص به صاحب احديت جمع دارد ؛ مراتبى چند است : از جمله : مرتبه نبوت و سپس رسالت و بعد از آن خلافت ؛ يعنى رسالتى كه مقرون با شمشير باشد كه اختصاص به پيغمبران اولواالعزم دارد ، هر يك از اين سه امر نخست به دسته و امتى خاص ؛ و سپس به عموم « 3 » از طوايف سه گانه منتسب است و پس از آن مرتبهء كمالى است كه متضمن خليفه كردن تمامتر از جانب خليفه كامل ( كه خود خليفه كامل ) از جانب پروردگار سبحان خود است مىباشد حال گمانت به درجات كاملترى كه آن سوى كمال است چيست ؟ پايان سخن او .
--> ( 1 ) - حديث قدسى است . ( 2 ) - اين همان تجلى ذاتى احدى است كه مخصوص محمدين است و پس از انتهاى سير سالك در بطن ششم و ظهور كمالات اسماء كلى الهى و اصول اسماء الوهى - كه در تعيّن دوم متعيناند - اجتماع و امتزاج بين اسماء ذاتى - كه مفاتيح اول غيب الهى و ثابت در تجلى و تعيّن اولاند - و بين اسماء كلى - كه در تعيّن دوم گفته آمد - واقع مىشود ، و از اين اجتماع قلب تقى نقى احدى جمعى احدى متولد و حاصل مىشود كه عبارت است از صورت تعيّن اول و مظهر آن ؛ و آينه و مجلاى وحدت حقيقتى جامع براى آن احديت جمعى بين تمام اسماء - از كليه و جزئيه و اصليه و فرعيه و ذاتيه و صفاتيه - و اين همان مقام اوادنى است و صاحب اين مقام داراى رياست و سرورى تام و مرجع و مبدأ است و از وى فيض به همهء موجودات مىرسد . ( 3 ) - يعنى نبوت و رسالت و خلافت نسبت به عموم امّت - هم چنان كه در حضرت خاتم الانبياء صلى الله عليه و آله هست - .